No poo voor beginners (deel 4): soorten poo en no poo

Deze weken duik ik in de wereld van no poo, je haren wassen zonder shampoo. Dat spreekt me aan, maar blijkt ook nogal wat voeten in de aarde te hebben. In dit blog maak je kennis met een overvloed aan was- en spoelmethoden waaruit je kunt kiezen.

Ja, die dagen waarop ik nog dacht dat no poo bestond uit helemaal niet meer wassen zijn voorgoed voorbij. Niet wassen is overigens wel een no poo-optie, maar alle wasopties zijn veel talrijker en populairder. Ga er even goed voor zitten, wat hieronder volgt een half boekwerk. In algemene volgorde van poo poo naar unicorns. Overigens meteen de volgorde waarin je het makkelijkst stapsgewijs kan afbouwen als je niet in één keer in het diepe wil springen.

Allereerst is het nog goed om te weten dat onderstaande methoden één of meerdere functies kunnen hebben: wassen, hydrateren en voeden. Wanneer een methode daarbij talg van je huid en haar verwijdert, spreekt men van een wash, oftewel wasbeurt. Als de talg met rust gelaten wordt, spreekt men van een rinse, oftewel spoeling. Wij zijn vooral gewend om (sterk) te reinigen, maar een spoeling kan eveneens gebruikt worden om vuil weg te spoelen, voor hydratatie en het voorkomen van build up.

Full poo

Onder full poo vallen vrijwel alle shampoos die je in de supermarkt vindt. Waarschijnlijk gebruik je dit nu of heb je dit het grootste deel van je leven gebruikt. Ik wel in ieder geval. Dit is dus eigenlijk precies waar je vanaf wil met een van onderstaande alternatieven, maar ik noem hem toch even voor de volledigheid. En omdat je er misschien eentje nodig hebt om te clarify-en.

Full poo-shampoos danken hun reinigende werking aan SLS, SLES of vergelijkbare verbindingen. Dit zijn synthetische verbindingen op basis van aardolie en/of plantaardige oliën waaronder palmolie. Typerend voor full poo is dat deze reinigers sulfaten zijn. Omdat de shampoo vloeibaar is, zitten er conserveermiddelen bij. Ook is er meestal sprake van siliconen, parfums en alcohol. Let op: meestal bevatten babyshampoos, shampoos voor mensen met roos en ‘natuurlijke’ shampoos van reguliere merken evengoed SLS of SLES.

Typerende ingrediënten: altijd een of meerdere ingrediënten eindigend op sulfate/sulfaat (reiniger), meestal ook ingrediënten eindigend op -cone of met silox in de naam (siliconen) en parabenen.

Voordelen: goedkoop, makkelijk verkrijgbaar, makkelijk in gebruik, het schuimt fijn en reinigt goed. Enige soort shampoo waarmee je siliconen en veel reguliere stylingsproducten goed uit je haar gespoeld krijgt.

Nadelen: werkt vrij agressief waardoor de natuurlijke vetten geheel van je huid en haar gestript worden, hierdoor kan je huid en haar beschadigd raken, wordt je haar snel vet en de punten juist weer droog. Soms is daardoor een conditioner nodig. Siliconen zouden beschadigingen weer afdekken, maar kunnen het niet repareren. Het gebruik van aardolie en palmolie is niet duurzaam. Plastic flessen die voor een groot deel gevuld zijn met water zorgen voor extra milieuimpact tijdens productie en transport. Dubieuze bijwerkingen van conserveermiddelen, alcohol en parfums.

Voorbeelden: vrijwel alles wat je kunt kopen in een plastic fles in de supermarkt of drogist. Doordat de shampoo bars van Lush SLES bevatten, passen ze het beste in het full poo-hoekje, maar omdat ze geen siliconen bevatten zou je deze wel als clarifying-shampoo kunnen gebruiken en zijn al een heel stuk duurzamer doordat ze geconcentreerder en verpakkingsloos zijn.

Ook ‘natuurlijke’ shampoo kan nog steeds full poo zijn. Geen siliconen of parabenen, maar wel SLS.

Low poo

Low poo is een shampoo die wel reinigers bevat, maar die geen sulfaten zijn. Bovendien bevat low poo geen siliconen, parabenen en liefst ook geen alcohol en parfum. Vloeibare varianten vind je voornamelijk tussen de merken met een groen en ‘natuurlijk’ imago, maar ik zou je absoluut een shampoo bar aan willen raden vanwege vele duurzaamheidsvoordelen.

Typerende ingrediënten: milde reinigers zoals sodium cocoyl isethionaat, coco glucoside of decyl glucoside. Kijk in de tabel in dit artikel voor meer mildere reinigers. Daarnaast zouden er in ieder geval geen siliconen in moeten zitten.

Voordelen: het reinigt goed, maar wel iets milder dan full poo. Het beschadigt je huid en haar wat minder dan full poo. Makkelijk over te stappen van full poo naar low poo! Er zijn aardolievrije en palmolievrije shampoo bars te vinden die een stuk duurzamer geproduceerd worden dan reguliere shampoo. Je kan mogelijk toe met minder vaak wassen. Oliemaskers gaan er met enige moeite nog wel mee uit. Bij mij althans – no promises.

Nadelen: de vloeibare shampoos veroorzaken nog steeds veel plastic afval en onnodige milieuimpact. De ‘natuurlijke’ shampoos zijn vaak wel vrij van aardolie, maar meestal niet zonder palmolie. Shampoo bars zijn efficiënter, maar zijn nog steeds op basis van bewerkte exotische kokosolie.

Voorbeelden: low poo-shampoos zijn vrij divers in samenstelling. Een shampoo met een reiniger als belangrijkste ingrediënt zal sterker reinigen dan een shampoo waarbij de reiniger pas halverwege de ingrediëntenlijst verschijnt. De enige vloeibare, palmolievrije low poo-shampoo die ik tot nu toe heb kunnen vinden, is van PHB Ethical beauty. Kijk hier voor eventuele updates.

Maar vloeibare shampoo blijft toch vooral een plastic fles met voornamelijk veel water. Ik raad je – nogmaals – echt liever low poo shampoo bars aan! Lamazuna en Pachamamaï zijn op basis van sodium cocoyl isethionaat en vrij van palmolie en aardolie.

De Zaailingen shampoo bar is een twijfelgevalletje. De sodium coco sulfaat is een sulfaat, maar wordt vaak toch tot de low poo sulfaatvrije shampoos gerekend, omdat het echt een mildere werking heeft dan alle andere sulfaten. Hij bevat in elk geval geen water, verpakking, conserveermiddelen, siliconen, aardolie, palmolie, alcohol of parfum. Persoonlijk merk ik geen verschil met een low poo shampoo bar van sodium cocoyl isethionaat en wel verschil met een full poo shampoo bar van SLES.

Low poo shampoo van Pachamamaï

Co-wash en conditioner only (CO)

Die conditioner die je gebruikt om je haar te hydrateren, zacht, glanzend en doorkambaar te maken, kun je ook gebruiken om je haar mee te reinigen: een co-wash. Ik heb de indruk dat deze methode meer om verzorgen draait dan om reinigen. Het is een favoriet voor veel mensen met drogere krullen of kroeshaar. Masseer de conditioner in alsof het een shampoo is. Soms wordt daarna nog een verzorgende, zwaardere conditioner gebruikt. Wel is soms een (sulfaatvrije) shampoo of azijnspoeling nodig om build up te verwijderen.

Bij conditioner only gebruik je niets anders dan conditioners, maar de conditioner waar je mee wast bevat een milde reiniger waardoor een reinigende shampoo of spoeling niet meer nodig is. Lees op Monsieur Mango hoe Inge haar haren wast met conditioner.

Typerende ingrediënten: kies een conditioner zonder siliconen en sulfaten en met niet teveel olie of was. Een milde reiniger is oké bij co-wash, maar noodzakelijk bij conditioner only. Cocamidopropyl betaine is een veel voorkomend bijvoorbeeld. Je kan eventueel afwisselen met twee conditioners waarvan er eentje meer voedt en de ander meer hydrateert of na het wassen met de ene conditioner daarna nog voeden met een tweede.

Voordelen: het hydrateert droog haar, geeft glans en definieert krullen, makkelijk verkrijgbaar en makkelijk in gebruik, weinig kans op huidirritaties.

Nadelen: bij co-wash moet af en toe build up verwijderd worden met een sulfaatvrije shampoo of azijnspoeling, niet geschikt voor beschadigd of vet haar. Veruit de meeste conditioners bevatten één of meerdere ingrediënten die mogelijk van palmolie of aardolie gemaakt zijn. Van conditioners gebruik je relatief veel en verbruik je dus veel grondstoffen, energie, water en plastic flessen. Met twee conditioners wassen is verbruik je nog meer grondstoffen en is daarnaast ook niet erg duurzaam als je daardoor langer onder de douche staat. De conditioner only-methode werkt niet in combinatie met oliemaskers of zware stylingsproducten.

Voorbeelden: De keuze is reuze! In dit artikel van Krullenwijzer vind je een lijst met alle siliconen- en sulfaatvrije conditioners. PHB Ethical beauty is het enige merk waarvan ik weet dat hun siliconen- en sulfaatvrije conditioners ook palmolievrij zijn. Die zit helaas dan wel weer in een fles, maar er zijn ook conditioner bars. Vergeet de sulfaten en siliconen niet te vermijden als je er eentje uitzoekt.

OH poo

De OH komt uit NaOH (natronloog) die gebruikt wordt om oliën om te zetten in zeep. OH poo wijst dus ook op het gebruik van haarzepen. De eerder genoemde shampoo bars bevatten andere typen reinigers en werken dus ook wezenlijk anders! Zeep is erg basisch en dankt daaraan zijn reinigende werking. Door de hoge pH is het nodig om na te spoelen met een zure oplossing.

Typerende ingrediënten: op het etiket staan soms allerlei oliën genoemd in combinatie met sodium hydroxide (de oorspronkelijk ingrediënten voor verzeping) of namen die beginnen met sodium en eindigen op -ate (de namen van de verzeepte oliën, bijvoorbeeld sodium olivate). De naspoeling kun je maken met water en iets wat zuur is: bijvoorbeeld appelciderazijn, natuurazijn of citroensap.

Voordelen: goedkoop, makkelijk (biologisch en lokaal geproduceerd) verkrijgbaar, vaste zeep is duurzaam qua productie, verpakking en transport, veel opties zonder onnodige toevoegingen.

Nadelen: sterk basisch, naspoeling nodig en daarmee een langere douchebeurt, kan huid en haar beschadigen en uitdrogen, en kan build up achterlaten – daardoor lang niet voor iedereen geschikt. Minder geschikt in combinatie met hard water.

Voorbeelden: er zijn vloeibare zepen in fles, maar vaste zepen zijn goedkoper en duurzamer. In dit artikel vind je een aantal palmolievrije voorbeelden waaronder Aleppozeep en Werfzeep. Je kan zelfs vrij eenvoudig je eigen zeep maken.

Aleppozeep

No poo

Bovenstaande methoden bevatten allemaal nog iets van een synthetische reiniger, maar no poo is daar volledig vrij van. Er zijn veel verschillende varianten die voornamelijk reinigen, hydrateren, voeden of een combinatie daarvan. Omdat de mogelijkheden nogal uiteenlopen, noem ik hieronder alleen een paar populaire opties en zal ik die in het volgende blog nog uitgebreider toelichten en aanvullen.

Voordelen: compleet vrij van reinigers, mogelijkheden om zeer eenvoudige producten te gebruiken met maar één (soms eetbaar) ingrediënt. Op termijn vaak makkelijk, goedkoop en meestal beter voor je huid en haar.

Nadelen: lastiger om mee te beginnen vanuit full poo, soms erg bewerkelijk, veel experimenteren totdat je een methode vindt die bij je past. Gaat vaak niet goed samen met reguliere stylingsproducten.

Voorbeelden: baksoda met azijnspoeling, roggemeel, eieren, klei, zeepnoten, etc.

Acid only (AO)

Zuur! Je hebt het al gezien als naspoeling bij zeep en ook bij een aantal no poo-methodes is het noodzakelijk of gewenst om met een zuur na te spoelen. Een zuur voorkomt namelijk build up en brengt de pH van je hoofdhuid weer dichter in de buurt van wat het moet zijn nadat je met een sterke base (zeep, baksoda, etc.) gewassen hebt. Want let wel, de pH van je huid is vrij laag en wordt echt gelukkiger van een zuur dan van een base.

Maar je kan ook alléén zuur gebruiken. Bij sommigen verwijdert het talg en is het dus een wash. Bij anderen blijft het talg onaangeroerd en is het alleen een rinse. Wel neemt het zuur dan vuil en build up mee die onder andere van je (kalkrijke) water komt.

Voordelen: eenvoudig, goedkoop, weinig kans op beschadiging aan huid en haar, werkt bovendien meteen als conditioner.

Nadelen: als het bij jou geen talg verwijdert en je begint vanuit full poo of low poo, zal je haar eerst heel vet worden. Ook als conditioner heeft het soms een vettig effect. In het geval van (appelcider)azijn is de geur ook niet bepaald populair, maar deze verdwijnt wel zodra je haar droog is.

Voorbeelden: verdunde natuurazijn, appelciderazijn of citroensap, appelsap, groene thee, zwarte thee, aloë vera-sap, koffie, rozenwater, kokoswater, etc..

Water only (WO)

Dít is dus wat ik dacht dat no poo inhield. Geen shampoo, geen klei, geen azijn, geen baksoda, geen roggemeel, helemaal niks behalve water. Het kán, maar het is voor doorzetters.

Voordelen: supergoedkoop, extreem mild voor huid en haar, superduurzaam.

Nadelen: veel borstelen is essentieel, mineralen in vooral hard water kunnen voor build up zorgen waardoor alsnog een acid rinse nodig is, verwijdert geen talg waardoor je haar in het begin vet kan worden, werkt alleen als je geen extra proteïne of hydratatie nodig hebt.

Sebum only (SO)

Sebum only? Ja ja, dit is het hoogst haalbare in no poo-land. Sebum is talg, huidolie. Alleen talg dus! Geen water, geen niks. Alleen maar borstelen, borstelen, borstelen en – komt ie hoor – met je vingers je hoofdhuid masseren, dode huidcellen van je hoofd krabben en talg langs je haren naar beneden wrijven. Hmm, lekker.

Voordelen: nog supergoedkoper, nog extreem milder voor huid en haar en nog superduurzamer.

Nadelen: ook bij deze methode zul je eerst door een periode met vet haar heen moeten, veel borstelen is essentieel, evenals het masseren en krabben van je hoofdhuid en het verspreiden van talg.

Aanraders

Omdat het niet helemaal één op één duidelijk is welke methode het best past bij welk type haar – als je überhaupt je haar al in een duidelijk hokje hebt kunnen stoppen -, is het ook niet van tevoren te zeggen wat voor jou de beste keuze is. Toch zou ik heel voorzichtig vast een paar aanradertjes willen noemen die je volledig op eigen risico kunt proberen.

In theorie kun je in één keer van full poo naar water only of sebum only, maar wil je ultiem low risk, zero effort van start, begin dan met een low poo shampoo bar. Milder voor huid en haar, flinke duurzaamheidsvoordelen en geen naspoeling nodig. Hiermee kun je eigenlijk alleen maar winnen. Tenzij je net die ene lullige uitzondering bent natuurlijk.

De co-wash schijnt nogal populair te zijn onder de krullenbollen en dat is vast niet voor niets. Zeker als je toch al een fles hebt staan die aan de eisen voldoet, valt het altijd te proberen. Het idee is om de sulfaatvrije shampoo die je gebruikt om build up te verwijderen niet vaker dan eens per week te gebruiken, maar misschien kun je – als je nu veel vaker wast – dat in het begin wat vaker doen en dan afbouwen. En misschien nog overstappen naar conditioner only ook.

Ik weet niet precies voor welk type haar zeep het beste werkt – oké, misschien niet voor al te droog, beschadigd haar -, maar aangezien je vast een stukje in huis hebt, kun je dit best een paar keer proberen. Zorg wel echt dat je azijn in huis hebt! De reacties op zeep zijn erg gemengd, maar áls het voor je werkt lijkt het vrij eenvoudig en is het in ieder geval lekker goedkoop.

Ben je net als ik toe aan een stapje verder? Heb dan nog even geduld, want in het volgende artikel zal ik verder ingaan op verschillende no poo-opties. Het succes van deze opties zijn vaak zeer afhankelijk van het haartype, dus je bent gewaarschuwd. Als je niet kan wachten, probeer dan alvast eens acid only of – als je echt hardcore bent – water only of sebum only. Als je dat voor elkaar krijgt, hoor ik graag hoe!

Lees meer over No poo voor beginners
Deel 1: Wat en waarom?
Deel 2: Ontdek je haartype en wat het nodig heeft
Deel 3: Beginnen met no poo
Deel 4: Soorten poo en no poo
Deel 5: No poo-wasmethoden
Deel 6: No poo-spoelingen, maskers, droogshampoo en styling
Deel 7: Onmisbare tips en tricks

Dit denken jullie ervan

  1. Ik had géén idee dat er zoveel verschillende soorten bestonden. Ik dacht full poo en low poo, en daar stopte mijn kennis. Weeral veel om bij te leren dus…

    1. Eigenlijk vind ik ook alleen full poo en low poo echt shampoo. Roggemeel en eieren blijft toch voornamelijk gewoon voedsel waar je blijkbaar toevallig ook mee kan wassen, haha. Wel ontdek ik steeds weer nieuwe opties. Het is een gekke wereld, maar ik vind het wel interessant 🙂

  2. Ik was het nu met Reetha poeder. Heb Aleppozeep, baking soda en water only al geprobeerd, maar niks werkte. Maar met de Reetha poeder ben ik helemaal om, ik wil nooit meer anders!

    1. Wat fijn! Je moet wel echt even experimenteren inderdaad, want blijkbaar werkt het bij iedereen allemaal toch weer heel anders. Hoe gebruik je dat poeder? Kook je het eerst nog of maak je er meteen een soort papje van?

  3. Hi Linda,

    Ik heb met veel plezier jouw blogs gelezen over no poo. Super leerzaam. Ik ben begonnen met low poo (shampoo bar zonder SLS, zo min mogelijk en azijnspoeling). Ik gebruik dit nu 3-4 maanden en ik ben toch niet zo blij met het resultaat. Ja mijn haar is voller en stugger (ik heb vrij lang fijn donkerblond haar dat bij gewone shampoo als een lijst om mijn gezicht hangt 😩), maar daar houden de postieve punten wel een beetje op. Ik zit nu op 1x per 2 dagen wassen, langer lukt niet dan wordt het echt vet en dat ziet er viezig uit vind ik. Ik heb verschillende merken geprobeerd (helemaalshea, soap7, chagrin valley) maar ik heb de mijne nog niet gevonden… Ik krijg een soort knoopjes in mijn haar (zeepresten) en spoelen met azijn vind ik niet prettig vanwege de geur, die naar mijn mening de hele dag blijft hangen. Heb jij nog een gouden tip? En herkennen mensen dit?
    Groetjes lize

    1. Hoi Lize, leuk dat je alternatieven voor shampoo wil proberen, maar het kan best even duren voordat je iets vindt wat werkt voor jou. De merken die je noemt maken allemaal echte zeep (geen low poo, maar OH poo). Die moet je echt heel goed uitspoelen en inderdaad naspoelen met azijn. Je kan proberen of het beter werkt als je de azijn met meer of minder water mengt. Mijn haar verdraagt zelfs helemaal geen azijn, dan voelt het meteen vettig. Sommige mensen schijnen voorkeur te hebben voor een specifieke zeep, maar ik weet niet hoeveel andere merken je nog wil proberen 😉 Ik heb alleen Aleppozeep geprobeerd, maar dat was geen succes. Het was alsof de zeepresten aan mijn haar bleven plakken en mijn haar voelde droog en plakkerig.
      Als je er met andere verdunningen azijnspoeling niet uitkomt, kun je misschien beter iets anders proberen. Een low poo shampoo bar (op basis van een reiniger ipv zeep) en ghassoulklei vind ik zelf erg fijn, maar dat geeft helaas geen garantie dat dat voor jou ook werkt. Succes met uitproberen!

      1. Mmmhh OH poo dus, dat had ik me niet helemaal gerealiseerd.. Maar als je die altijd moet naspoelen dan is dat voor mij niet echt een optie inderdaad. Heb je voorbeelden van low poo shampoo bars? En van de ghassoulklei heb je een ander blog toch?
        Laatste vraag nog: je zegt dat het best even kan duren voordat ik iets vind dat voor mij werkt, bedoel je dan: je moet waarschijnlijk veel uitproberen of bedoel je dat ik langer moet wachten dus geduld moet hebben met de methode? Daar worstel ik een beetje mee: na hoeveel wasbeurten kun je concluderen dat een bepaalde methode niets voor jou is?
        Dank alvast!

        1. Dat naspoelen vind ik ook een nadeel, omdat je dan al snel langer onder de douche staat. Met ‘even duren’ bedoel ik inderdaad dat je wat verschillende dingen zal moeten proberen. Ik weet ook niet precies hoe lang je iets moet volhouden, maar ik probeer het meestal wel drie tot vijf keer.

          Low poo shampoo bars zijn bijvoorbeeld Pachamamai, Lamazuna of mijn eigen shampoo bar (zie in het artikel hierboven). Verschillende no poo-methoden vind je hier en hier heb ik wat uitgebreider geschreven over ghassoul.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *